Waarom heermoes blijft terugkomen (en hoe je er wél vanaf komt)
Heermoes (Equisetum arvense) wordt ook wel paarden- of kattenstaart genoemd, vanwege het uiterlijk van het plantje. De fijne, vertakte stengels zouden doen denken aan een staart. "Het is een van de lastigste onkruidsoorten, omdat deze vanuit wortelstokken groeit. Ieder stukje wortel onder de grond kan weer uitgroeien tot een nieuw plantje", zegt Schuttel. Heermoes is bovendien giftig voor huisdieren, waardoor het raadzaam is om het onkruid te verwijderen wanneer je een hond of kat hebt.
Slecht teken
Groeit er veel heermoes in je tuin? Dan is dat voor veel tuineigenaren niet alleen een lelijk aanzicht, maar ook het signaal dat je tuin hiermee afgeeft is ongunstig: het wijst op een verarmde bodem of grond die te weinig mineralen bevat. "Dit vervelende onkruid houdt van schrale, dichte grond. Het is dus van belang om de grond luchtiger en rijker te maken. Je kunt het mineralentekort oplossen door basaltmeel, lavameel of kalk te gebruiken. Ook gewone compost kan al helpen om heermoes tegen te gaan", vertelt de tuinexpert. "Let wel: daarmee is de heermoes niet direct weg, het gaat geleidelijk."
Overigens is het raadzaam heermoes al in het voorjaar te bestrijden, om verdere verspreiding van de plant te voorkomen. In deze tijd van het jaar ziet heermoes er anders uit dan je misschien gewend bent. In plaats van groene, vertakte scheuten die doen denken aan kleine kerstboompjes, verschijnen nu bleke, gestreepte stengels met een knopvormige top.
Diepgeworteld probleem
Heermoes ontwikkelt een uitgebreid wortelstelsel dat zich breed kan verspreiden, waardoor de plant zelfs in mineraalarme bodem voldoende voeding vindt. "De wortels groeien vrij oppervlakkig, ook onder tegels door, maar indien nodig toch tot zeker 30 centimeter diep." Let daarom goed op wanneer je de plant uit de grond trekt, want de dunne wortels breken snel af. Met als gevolg dat de plant gewoon weer snel teruggroeit. Wie niet ingrijpt, kan al snel te maken krijgen met een hardnekkige plaag. Afgeknipte of uitgetrokken heermoes kun je ook beter niet op de composthoop gooien, maar in de groenbak, adviseert Schuttel met klem. Anders wortelt het verder in je composthoop en verspreidt het zich alsnog door je tuin.
Een alternatieve bestrijdingsmethode is het gebruik van kokend water. "Door de plant regelmatig met kokend water te overgieten en tegelijkertijd de bodem te verrijken, kun je er binnen één groeiseizoen vanaf komen." Groeit de heermoes onder de terrastegels, dan is het volgens hem verstandig deze tijdelijk te verwijderen, zodat de plant wekelijks behandeld kan worden.
Hoewel de frustratie soms groot kan zijn, waarschuwt Schuttel voor chemische bestrijdingsmiddelen. "Dat is echt een no-go. Je beschadigt er het bodemleven mee en ook andere planten in de tuin lijden eronder."
Na het verwijderen van heermoes is preventie belangrijk om te voorkomen dat het terugkomt, al zijn niet alle oplossingen effectief. "Laatst vertelde iemand mij dat hij dat met worteldoek wilde doen, maar dit raad ik af. Heermoes groeit hier namelijk gewoon doorheen. Je kunt wel dik rubberfolie gebruiken, maar het onkruid zal via de zijkant toch proberen omhoog te komen."
Weg met weegbree: zo verwijder en voorkom je het
Een schone lei
Bij een ingrijpende tuinverbouwing kan heermoes grondig worden aangepakt. "Graaf de tuin dan zo’n 25 centimeter af en plaats een wortelbegrenzer rondom de tuin, zodat er geen wortels van buitenaf kunnen binnendringen", adviseert Schuttel.
Een wortelbegrenzer is een stevige, flexibele strook van kunststof, die verticaal in de grond wordt geplaatst. Volgens hem is het belangrijk dat deze minimaal 40 centimeter diep de grond in gaat en ongeveer 5 centimeter boven de grond uitsteekt. "Daarna kan de tuin worden aangevuld met nieuwe, voedzame grond. Op die manier voorkom je dat heermoes terugkeert."
