Amerikaanse tiener klaagt socialmediaplatforms aan: 'Ik ben verslaafd gemaakt'

"Oh my gosh, Instagram is een drug", schrijft een Instagrammedewerker in 2020 in een interne chatgroep. "Het is best eng", reageert een collega. Het is één van de vele saillante documenten die naar boven zijn gekomen in een grote rechtszaak tegen meerdere socialmediabedrijven.
In de interne stukken van Meta is te zien dat het bedrijf zich er specifiek op richtte om zoveel mogelijk tieners op Instagram en Facebook te krijgen. Want hoe jonger iemand lid wordt, hoe langer die blijft hangen, blijkt uit intern onderzoek. "Tieners kunnen niet van Instagram afblijven, al zouden ze het willen", schrijft Meta in een van de documenten.
'Ouders en docenten niet over vertellen'
Een verbeterpunt van de Instagram-app, volgens een interne mail: "We moeten het makkelijker maken stiekem op je telefoon te kijken tijdens de scheikundeles".
In een mail van Mark Zuckerberg, verstuurd toen Instagram live-video's toevoegde aan de app, schrijft de topman: "We moeten goed opletten dat we ouders en docenten hier niet over vertellen."

Zuckerberg moet getuigen
Het komt allemaal naar boven in de zaak die is aangespannen door een 19-jarige Amerikaanse vrouw, en die deze week is gestart in de rechtbank in Los Angeles. Zowel Snapchat als TikTok hebben op het laatste moment een schikking getroffen met de vrouw. De inhoud van die schikkingen is niet bekend gemaakt. Meta en Google zetten de zaak wel voort. Momenteel wordt een jury samengesteld.
Eén op de zes wordt ongelukkig van social media, waarom blijven we het gebruiken?
De topman van Meta, Mark Zuckerberg, is als getuige opgeroepen. Mogelijk moet hij zich al volgende week in de rechtbank melden om gehoord te worden.
Gigazaak
De gigazaak is al in 2022 aangespannen, en kan grote gevolgen hebben voor de bedrijven. KGM en haar moeder stellen dat de apps psychologische schade hebben veroorzaakt bij de vrouw, die naar eigen zeggen zes jaar oud was toen ze voor het eerst YouTube keek en elf jaar toen ze een Instagram-account aanmaakte.
Door het gebruik van de apps zou de vrouw depressief, angstig en suïcidaal zijn geworden. Daarbij speelde het ontwerp van de apps een grote rol, stelt ze in de aanklacht. Onder andere 'infinite scroll', waarbij je 'eindeloos' door kunt scrollen naar nieuwe video's, en het automatisch afspelen van video's ('autoplay') zouden de apps verslavender hebben gemaakt.
Geen TikTok en Snapchat: verbod sociale media voor kinderen in Frankrijk
De klagers stellen dat de socialmediabedrijven willens en wetens tieners verslaafd hebben gemaakt, zelfs nadat uit verschillende onderzoeken bleek dat dat negatieve mentale gevolgen heeft voor jonge gebruikers.
'Te simpele voorstelling'
Volgens Meta doet het bedrijf juist zijn best om jonge gebruikers te beschermen. "De afgelopen tijd hebben verschillende rechtszaken geprobeerd de verantwoordelijkheid voor mentale gezondheidsproblemen bij tieners volledig bij socialemediabedrijven te leggen", schrijft het bedrijf in een verklaring. "Dat is echter een te simpele voorstelling van een serieus probleem."
Het bedrijf wijst erop dat het de afgelopen jaren veel maatregelen heeft genomen om jonge gebruikers te beschermen. "We zijn trots op onze staat van dienst", zegt Meta. "We zullen ons in de rechtszaal verdedigen tegen claims die de feiten verdraaien en het werk dat we hebben gedaan negeren."
Flinke gevolgen
Het is straks aan een jury om te bepalen of de social media-bedrijven inderdaad verantwoordelijk zijn voor de schade die de vrouw geleden zegt te hebben. Zij kunnen dan een boete opleggen, een schadevergoeding uit laten keren of de bedrijven zelfs eisen om hun apps aan te passen.
In de hele VS staan nog honderden andere vergelijkbare zaken op de rol waarin gebruikers social media-platforms aanklagen. De uitspraak van deze zaak kan dus grote gevolgen hebben voor al die andere zaken, waarbij de kosten voor de techbedrijven in de miljarden zouden kunnen lopen.
Social media-apps zijn voor veel mensen verslavend. Wil je je schermtijd verminderen? Bekijk dan deze video met tips:


